Sud ekspertiza sohasida akkreditatsiya

Bugungi kunda Adliya vazirligi huzuridagi X.Sulaymonova nomidagi Respublika sud ekspertizasi Markazining faoliyati eng so‘nggi zamonaviy innovatsion texnologiyalar va jahon talablariga javob beradigan xalqaro standart me’yorlari bo‘yicha faoliyat olib bormoqda.  Sud ekspertiza sohasida sud ekspertlik faoliyati, xususan  o‘tkazilayotgan tadqiqotlarni xalqaro standart talablariga muvofiqligini aniqlash va akkreditatsiyadan o‘tkazish sud ekspertiza muassasalari faoliyati sifatini oshirishda muhim o‘rin tutadi. Sud ekspertlik faoliyatini olib boruvchi tashkilotning xalqaro akkreditatsiyadan o‘tganligi ekspertiza tayinlaydigan organ (shaxs)ga  sud ekspertiza laboratoriyasini tanlashda asosli qaror qabul qilishiga imkon beradi, chunki akkreditatsiya tashkilot tomonidan beriladigan xizmat turlari va tadqiqotlarining sifati, vakolati, xolisligi va keng imkoniyatlarini namoyish etadi.

Akkreditatsiya:

-sud-ekspertiza laboratoriyalari faoliyati ilmiy-texnik darajasi va sud ekspert xulosalarining ishonchliligini  oshirishga;

– ushbu laboratoriyalar faoliyatini baholashni  ob’ektivlashtirishni va sud ekspert xulosalarini sud jarayonidagi shubhasiz tan olinishiga;

-ashyoviy dalillarni tekshirishni va tashkilotning sud-ekspertlik texnologiyalarini muqobillashtirishga, xususan ekspertiza ijro muddatlarini qisqartilishiga;

-sud ekspert xulosalarining nafaqat mahalliy sud va tergov jarayonlarida, balki xorijiy va xalqaro sud jarayonlarida ham qo‘llanilishiga imkoniyat yaratadi.

Markaz faoliyatida  sifat menedjmentini joriy etish ishlari
2015 yilda boshlangan bo‘lib, dastlab Markaz ISO 9001:2015 “Sifat menedjment tizimi. Talablar” standart talablariga ko‘ra, “Proizvodstvo sudebnыx ekspertiz i issledovaniy” akkreditatsiya doirasi bo‘yicha CERT INTERNATIONAL xalqaro sertifikatsiya organi tomonidan Akkreditatsiyadan o‘tkazilib, tanlangan akkreditatsiya doirasi bo‘yicha Markaz faoliyatini standart talablariga ko‘ra bajarilishida muvofiqlik aniqlangan va №QMS-0117/A Akkreditatsiya sertifikatiga ega bo‘lgan.

Markaz faoliyatida sifat menedjment tizimini ISO/IEC 17025 standart talablari bo‘yicha tashkil etish va amaliyotga tadbiq etish, Markaz laboratoriyalarini mazkur standart talablariga muvofiq xalqaro akkreditatsiyadan o‘tkazish bilan bog‘liq ishlar 2017 yildan boshlab amalga oshirildi. Moliyaviy va tashkiliy ishlar BMTning giyohvandlik va jinoyatchilikka qarshi kurashishning Markaziy Osiyodagi mintaqaviy vakolatxonasining Markaziy Osiyo davlatlari uchun 2015-2020 yillarga mo‘ljallangan “Ilmiy tadqiqotlar va tendensiyalar tahlili” mavzusidagi loyihasining “O‘zbekiston Respublikasi Ichki Ishlar Vazirligi va Adliya vazirligi ekspert-kriminalistik laboratoriyalari imkoniyatlarini mustahkamlash”  komponenti doirasida bajarildi.

Xalqaro akkreditatsiyadan o‘tish jarayoni bir necha murakkab bosqichlarni o‘z ichiga olib, standart talabiga ko‘ra maxsus ichki hujjatlar tizimini ishlab chiqishni va ularni amaliyotga joriy etishni taqozo etadi. Shunga ko‘ra, Markaz Sifat menedjmentining eng asosiy Sifat sohasidagi Siyosati, Sifat bo‘yicha qo‘llanmasi, 19 ta umumiy jarayon hujjatlari, tanlangan akkreditatsiya doiralari bo‘yicha texnik jarayon hujjatlari (SOP) va yo‘riqnomalari ishlab chiqildi hamda amaliyotga tadbiq etildi.  Laboratoriyalarning moddiy texnik bazasi yangilandi, eng so‘nggi zamonaviy texnik uskunalar va vositalar bilan jihozlandi. ISO/IEC 17025:2017 standart talablari bo‘yicha xodimlar maxsus trening kurslarida o‘qitilib, standart talablariga ko‘ra tadqiqotlarni o‘tkazish va ularni rasmiylashtirish tartibi bo‘yicha malaka va ko‘nikmalari oshirildi.  Tanlangan akkreditatsiya doiralari bo‘yicha xalqaro akkreditatlangan provayderlarning  Professional test tekshiruvlarida ishtirok etildi, usullar validatsiyasi va verifikatsiyasi o‘tkazildi.

2020 yil 14-17 mart kunlari Markazning Odam DNKsi sud biologik ekspertizasi laboratoriyasi va Materiallar, ashyolar va buyumlar kriminalistik ekspertizasi  laboratoriyalari GOST ISO/IEC 17025-2019 (ISO/IEC 17025:2017) «Tadqiqot va kalibrlash laboratoriyalarining vakolatliligiga qo‘yiladigan umumiy talablar» standart talablari bo‘yicha Qozog‘iston Respublikasi Milliy Akkreditatsiya Markazi tomonidan tashqi audit tekshiruvidan o‘tkazilib, Markaz laboratoriyalari faoliyatining standart talablariga muvofiqligi haqidagi ijobiy xulosasi olindi.
2020 yil 23 iyun kunidagi  Qozog‘iston Respublikasi Milliy Akkreditatsiya Markazining №532-OD sonli buyrug‘iga ko‘ra, X.Sulaymonova nomidagi Respublika Sud ekspertizasi Markazi xalqaro akkreditatsiyadan o‘tgan tashkilotlar ro‘yxatiga qo‘shildi va “Narkotik moddalarni identifikatsiya qilish (TGK, kodein, morfin, geroin)” va “DNKni aniqlash:odam qoni va so‘lagi” (Otalikni (onalikni) aniqlash ekspertizalari) akkreditatsiya doiralari bo‘yicha o‘tkaziladigan ekspertiza tadqiqotlarini GOST ISO/IEC 17025-2019 (ISO/IEC 17025:2017) standart talablariga javob berishi haqidagi Akkreditatsiya Attestati (№ KZ.T.00.2341) ga ega bo‘ldi. Markaz O‘zbekiston Respublikasida sud ekspertlik faoliyati bilan shug‘ullanuvchi tashkilotlar ichida birinchi bo‘lib GOST ISO/IEC 17025-2019 (ISO/IEC 17025:2017) standart talablariga muvofiq Akkreditatsiya jarayonini o‘tkazdi.

2019 yil 17 yanvardagi PQ-4125-son qarori bilan tasdiqlangan “Yo‘l xaritasi”ning 7-bandi yuzasidan ishlab chiqilgan chora-tadbirlar rejasiga muvofiq hamda BMTning giyohvandlik va jinoyatchilikka qarshi kurashishning Markaziy Osiyodagi mintaqaviy vakolatxonasining “O‘zbekiston Respublikasida sud ekspertiza tashkilotlarining  imkoniyatlarini mustahkamlash-faza II” nomli navbatdagi loyihasi doirasida endilikda Markazning Sud fonografiya ekspertizasi va Hujjatlar kriminalistik ekspertizasi laboratoriyalarini ham GOST ISO/IEC 17025-2019 (ISO/IEC 17025:2017) standart talablari bo‘yicha xalqaro akkreditatsiyadan o‘tkazish ishlari boshlangan va kelgusida tanlangan akkreditatsiya sohalarini yanada kengaytirish masalasi ko‘rib chiqilmoqda.

Font Resize